SWEENEY TODD
Krijgt u het er ook ongelooflijk op de heupen van wanneer
filmpersonages nog maar eens in een uitbundige song
losbarsten? Dan zijn musicals niet bepaald aan u besteed,
zoals dat bij mij het geval is. Ik ben er dan ook nooit in
geslaagd om films zoals ‘Mary Poppins’,
‘Grease’ of ‘The Sound of Music’
volledig te zien. Enkel ‘Moulin Rouge’ en
‘The Wizard of Oz’ heb ik kunnen uitzitten, en
daar kan ik nu ook ‘Sweeney Todd: The Demon Barber of
Fleet Street’ aan toevoegen, de nieuwe horror-musical
van Tim Burton.
‘Sweeney Todd’ is een filmversie van een naar
verluidt zeer succesvolle Broadway-musical geschreven door
ene Stephen Sondheim, die het verhaal vertelt van een
onterecht veroordeelde kapper die na zijn gevangschap wraak
neemt op zijn belagers. Johnny Depp speelt de rol van de
demonische kapper Benjamin Barker/Sweeney Todd die aan de
lopende band slachtoffers keelt in zijn kappersstoel.
Vijftien jaar eerder was hij gevangen gezet omdat de
almachtige rechter Turkin een oogje had laten vallen op
zijn vrouw en hem op die manier uit de weg ruimde.
Vervolgens pleegde Barkers vrouw zelfmoord en nam Turkin
Barkers dochter Johanna onder zijn hoede. Wanneer Barker
terugkeert uit ballingschap geeft hij zich uit als Sweeney
Todd en trekt in bij Nellie Lovett, een alleenstaande
taartenbakster. Intussen is Sweeney Todds jonge vriend
Anthony Hope verliefd geworden op Johanna, maar Turkin
verbiedt dat de twee elkaar nog ontmoeten. De rest van het
verhaal vertellen zou nogal zonde zijn, aangezien er her en
der enkele verrassingen uit de kast vallen. Het komt erop
neer dat Sweeney Todd ineens genoodzaakt is om een moord te
begaan, en vanaf dan krijgt hij de smaak te pakken. Hij
betrekt Nellie in zijn gruwel, die de vele lijken verwerkt
tot heerlijke pasteien, waardoor haar zaak tot grote bloei
komt.
‘Sweeney Todd’ is dus wel degelijk een musical,
maar geen gewone zoals de korte inhoud verraadt. Het
lugubere verhaal zorgt ervoor dat het ‘not quite
Disney’ is en de film is dan ook allesbehalve een
luchtig familiespektakel. Het duurt even vooraleer de
expositie helemaal afgerond is, maar vanaf dat moment is er
geen houden aan en spat het bloed alle kanten op. De grote
kracht van deze film is niet zozeer de muziek of het
musical-aspect: de songs zijn vrij banaal in een genre dat
muzikaal sowieso weinig hoge ogen gooit. Bovendien
vertraagt het eindeloze zingen het verhaal behoorlijk, en
achteraf bekeken is er eigenlijk niet zo heel veel gebeurd.
Het is dan ook vooral de visuele aankleding van Tim Burton
die de film het bekijken waard maakt. Burton is duidelijk
weer in goede doen als hij gotische fantasieën en een
donker verhaal naar het grote doek mag omzetten.
‘Sweeney Todd’ ligt duidelijk in dezelfde lijn
als andere Burtonfilms als ‘Batman Returns’,
‘The Nightmare Before Christmas’, ‘Sleepy
Hollow’ en ‘Corpse Bride’. Het nieuwe
aspect dat Burton toevoegt in deze ‘Sweeney
Todd’ is de expliciete horror van opengesneden kelen
en in stukken gehakte lijken. Maar afgezien daarvan is ook
‘Sweeney Todd’ eens te meer een visuele
krachttoer zoals enkel Burton die kan verzinnen. Vooral het
eerste kwartier waarin een gotisch en donker Victoriaans
London verkend wordt is visueel verbluffend, net als de
geanimeerde titelsequentie. Ook het unieke kleurenpalet met
gebleekte kleuren zorgt voor een aparte sfeer, waarin het
monotone blauw enkel doorbroken wordt door het donkerrood
van bloedfonteinen, die hierdoor nog extra nadruk krijgen.
Burton lijkt zich geïnspireerd te hebben op de stille film
uit de jaren twintig, want de kleurarme achtergronden en
spierwitte gezichten doen heel hard denken aan de films uit
die tijd. Als contrast hiermee is er halverwege ook nog een
droomsequentie met allerlei felle kleuren, die op sublieme
wijze een eind-negentiende eeuws bourgeois leventje
verbeeldt. De finale tot slot is van het donkerste dat ooit
uit Burtons brein gekropen is en dat zal u niet licht
vergeten – u weze gewaarschuwd.
Tot in de kleinste rollen heeft Burton steengoede
(voornamelijk Britse) acteurs gecast die zich uitstekend
van hun taak kwijten. Voor de zoveelste keer (we zijn de
tel kwijtgeraakt) werkt hij samen met de altijd-goede
Johnny Depp en met zijn eigen echtgenote Helena Bonham
Carter. Verder zien we ook nog Alan Rickman als gewetenloze
rechter, Timothy Spall als diens knecht en Sacha Baron
Cohen, die alweer een memorabel typetje gestalte geeft,
namelijk dat van Adolfo Pirelli, de concurrent-kapper. Het
zijn stuk voor stuk voortreffelijke acteurs, maar helaas
geen goede zangers. Ze doen wel hun best maar je hoort toch
dat ze Steracteur / Sterartiest nooit zullen winnen.
‘Sweeney Todd’ is dus vooral aan te raden
omwille van de expressionistische grandeur en de visuele
aankleding, die onlangs ook een Oscar wegkaapte. Vintage
Burton dus, maar dan wel van een uiterst grimmige soort. De
zang moet u er wel bijnemen.
Gert Van den Berghe
☆☆